Maty teflonowe na grilla - dlaczego nie warto używać?

Karolina Bombińska

Autorka treści o grillowaniu

Czy warto używać mat teflonowych na grillu? Choć zyskują one coraz większą popularność dzięki łatwości czyszczenia i możliwości grillowania bez dodatku tłuszczu, ich stosowanie budzi wątpliwości, zwłaszcza te dotyczące bezpieczeństwa. Z tego artykułu dowiesz się, dlaczego maty teflonowe nie są dobrym wyborem na rozgrzany ruszt i jakie zagrożenia wiążą się z wysoką temperaturą. To ważne informacje dla każdego miłośnika grillowania, który chce świadomie wybierać akcesoria i bezpiecznie przygotowywać potrawy.

Czym jest mata teflonowa?

Mata teflonowa to elastyczny, cienki arkusz wykonany najczęściej z włókna szklanego pokrytego politetrafluoroetylenem - tworzywem wykorzystywanym do produkcji powłok patelni czy innych naczyń kuchennych. Produkt ma nieprzywierające właściwości, dzięki czemu umożliwia pieczenie bez konieczności użycia tłuszczu. Maty teflonowe to produkty wielokrotnego użytku i bardzo proste w czyszczeniu.

Mata do grillowania? - zobacz dlaczego nie warto używać

Powyższy opis stawia maty teflonowe w pozytywnym świetle, jednak ich stosowanie na grillu zdecydowanie nie jest najlepszym pomysłem. Sprawdź, dlaczego warto zrezygnować z tego rozwiązania podczas grillowania.

Stosowanie maty na grillu ogranicza smak i aromat mięs i warzyw

Jedną z przyczyn tak dużej popularności grillowania jest smak i zapach potraw przyrządzanych na grillu. Powstaje on poprzez odparowanie cukrów i tłuszczów skapujących z grillującego się mięsa czy warzyw na rozgrzane aromatyzery Flav-R-Wave™. Wytworzony w ten sposób dym unosi się z powrotem do potraw i znacznie pomaga w uzyskaniu niepowtarzalnego smaku barbecue.

Umieszczenie maty teflonowej na ruszcie ogranicza proces powstawania smakodajnych kropli, zatrzymując tłuszcze i soki na zamkniętej powierzchni. W rezultacie cały proces bardziej przypomina smażenie niż grillowanie.

Dowiedz się więcej o smaku

Maty do pieczenia mięs i warzyw na grillu, a zagrożenie związane z wysoką temperaturą

Powyższy argument trudno podważyć, choć może on budzić pewne zdziwienie. W końcu sami niejednokrotnie podkreślamy, że grillowanie to nie tylko ruszt, ale również szeroka oferta akcesoriów, dzięki którym można przygotowywać pyszne i różnorodne potrawy. I rzeczywiście tak jest! Składniki przygotowywane bezpośrednio na ruszcie doskonale uzupełniają te przyrządzane z wykorzystaniem dodatkowych akcesoriów, w tym szczególnie polecanych przez nas płyt żeliwnych oraz planch żeliwnych. Świetnie sprawdzają się one podczas grillowania drobnych kawałków mięsa, ryb czy warzyw, zapobiegając ich wpadaniu między żeberka rusztu.

Dobierz płytę żeliwną do grilla

Można więc pomyśleć, że mata teflonowa do grilla gazowego stanowi bardzo dobrą alternatywę dla płyty żeliwnej. Różnica jest jednak zasadnicza i dotyczy przede wszystkim bezpieczeństwa. Grille gazowe potrafią w krótkim czasie osiągać bardzo wysokie temperatury, z którymi żeliwo doskonale sobie radzi. Maty teflonowe mają natomiast znacznie niższą odporność termiczną, a maksymalna temperatura użytkowania wielu z nich wynosi około 260°C. Przekroczenie tego limitu może prowadzić do uszkodzenia materiału, a jego silne przegrzanie - do uwalniania substancji szkodliwych dla zdrowia.

Dlaczego płyta żeliwna to lepszy wybór niż mata teflonowa?

Poza kwestią bezpieczeństwa istnieje jeszcze kilka powodów, dla których planche i płyty żeliwne zdecydowanie wygrywają z tackami teflonowymi na grilla. Jakie są ich najważniejsze przewagi? Sprawdź poniższe porównanie! ↓

Cecha	Płyta żeliwna	Mata teflonowa
Odporność na temperaturę	Wysoka odporność termiczna, przystosowane do stosowania na grillu nagrzewającym się nawet do 400°C	Niska odporność termiczna <260°C
Akumulacja ciepła	Doskonale akumuluje ciepło i równomiernie oddaje je do potraw	Praktycznie nie magazynuje ciepła
Efekt przypieczenia	Umożliwia intensywne przypiekanie i uzyskanie chrupiącej skórki podczas pieczenia mięs	Możliwe utrudnione przypiekanie przy nadmiarze wilgoci
Stabilność	Umieszczane są w miejscu po wyjętym ruszcie, co gwarantuje stabilność i jeszcze lepszy dostęp do palników	Kładzie się ją bezpośrednio na ruszt, może się więc przesuwać podczas przygotowywania posiłków
Kontrola składników i tłuszczu	Podwyższone ścianki zapobiegają wypadaniu drobnych składników podczas grillowania	Płaska, elastyczna powierzchnia nie zabezpiecza składników przed zsunięciem się poza matę
Odprowadzanie tłuszczu i bezpieczeństwo	Odpowiednie wyprofilowanie i ścianki umożliwiają odprowadzanie nadmiaru tłuszczu i soków do rynienki ociekowej, ograniczając ryzyko ich przypadkowego rozlania	Brak ścianek. Nagromadzony tłuszcz może niekontrolowanie spłynąć poza krawędzie maty na rozgrzane elementy grilla, powodując gwałtowny zapłon i pojawienie się wysokich płomieni
Powierzchnia robocza	Większość modeli ma 2 strony - gładką oraz ryflowaną	Jedna gładka powierzchnia
Odporność na zarysowania	Porcelanowa powłoka zwiększa odporność na zarysowania. Można używać na niej narzędzi do grillowania np. łopatek, szczypiec	Bardzo łatwo uszkodzić powierzchnię teflonową ostrymi narzędziami

Mata sprzymierzeńcem w utrzymaniu czystości grilla? - wygoda to nie wszystko

Mimo licznych argumentów przemawiających przeciwko stosowaniu mat teflonowych na grillu, wciąż cieszą się one dużą popularnością. Wielu użytkowników uważa je bowiem za sprzymierzeńca w utrzymaniu czystości grilla. I rzeczywiście mata ogranicza zabrudzenia rusztu, a po zakończonym grillowaniu można ją szybko myć ręcznie lub, jeśli producent na to pozwala, w zmywarce.

Czy jednak dla tej wygody warto rezygnować z charakterystycznego smaku i aromatu grillowanych potraw, a przede wszystkim narażać własne zdrowie? Zdecydowanie nie! Tym bardziej że regularne czyszczenie rusztu i grilla wcale nie musi być czasochłonne ani skomplikowane.

A jeśli mimo wszystko wciąż boisz się przywierania potraw lub z innych powodów nie chcesz grillować bezpośrednio na ruszcie, wykorzystaj płytę żeliwną. Bez problemu przygotujesz na niej zarówno większe, jak i drobniejsze składniki, bez ograniczeń związanych ze stosowaniem mat teflonowych.

Warto w pełni korzystać z możliwości, jakie daje nam grill gazowy, stawiając na smak i bezpieczeństwo, a nie wyłącznie wygodę. Mata do grillowania nie zawsze jest dobrym rozwiązaniem, szczególnie w przypadku grilla gazowego osiągającego wysokie temperatury. Maty teflonowe pozostawmy do zastosowań, w których sprawdzają się lepiej, np. pieczenia w piekarniku, oczywiście zgodnie z zaleceniami producenta.

Czy mata teflonowa jest bezpieczna?

Mata teflonowa może być bezpieczna, jeśli jest użytkowana zgodnie z zaleceniami producenta. Silne przegrzanie PTFE może prowadzić do uwalniania szkodliwych substancji, dlatego nie powinno się stosować takich mat podczas obróbki cieplnej w zbyt wysokiej temperaturze.

Do ilu stopni można używać maty teflonowej?

Większość mat teflonowych ma maksymalną temperaturę użytkowania wynoszącą 260°C. Dokładny limit zależy jednak od konkretnego produktu. Warto pamiętać, że temperatura rusztu może być znacznie wyższa niż wskazanie termometru wbudowanego w pokrywę grilla. W praktyce oznacza to, że nawet grillując w pozornie niskiej temperaturze, możemy nieświadomie przekroczyć dopuszczalny limit użytkowania maty teflonowej, doprowadzając do jej przegrzania, a w skrajnych przypadkach do uwalniania substancji szkodliwych dla zdrowia.

Czy mata teflonowa wpływa na smak grillowanych potraw?

Tak. Mata ogranicza skapywanie tłuszczów i soków na aromatyzery, a tym samym powstawanie charakterystycznych aromatów. Może również utrudniać intensywne przypiekanie potraw, szczególnie gdy na jej powierzchni gromadzi się wilgoć.

Czy matę teflonową można myć w zmywarce?

Niektóre maty teflonowe można myć w zmywarce, o ile dopuszcza to ich producent.

Co zamiast maty teflonowej na grilla?

Dobrym rozwiązaniem jest płyta żeliwna lub plancha, przystosowana do wysokich temperatur. Umożliwia przygotowywanie zarówno drobnych składników, które mogłyby wypaść między żeberka rusztu, jak i wszelkiego rodzaju placków, placuszków, naleśników.