Czy grillowanie jest zdrowe? - jak grillować świadomie i bezpiecznie
Karolina Bombińska
Autorka treści o grillowaniu
Przyrządzanie dań na grillu to jeden z ulubionych sposobów spędzania wolnego czasu, szczególnie gdy pogoda sprzyja spotkaniom na świeżym powietrzu. Nie ma w tym nic dziwnego, łączy bowiem kulinarną przyjemność i możliwość eksperymentowania z różnymi smakami z czasem spędzonym wspólnie z rodziną i przyjaciółmi. Wciąż jednak pojawiają się opinie, że jedzenie przygotowywane na grillu pozbawione jest wartościowych składników odżywczych, a zamiast tego może zawierać szkodliwe związki powstające np. pod wpływem wysokiej temperatury. Jak jest naprawdę? Czy grillowanie rzeczywiście musi oznaczać mniej zdrowe jedzenie? W dalszej części artykułu wyjaśnię, skąd mogą brać się te obawy oraz podpowiem, jak grillować, aby przygotowywane potrawy były nie tylko smaczne, ale także zdrowsze i pełne wartości odżywczych.
Nowoczesne grille gazowe Broil King potrafią osiągać bardzo wysokie temperatury - nawet około 400°C. W praktyce jest to duża zaleta, ponieważ pozwala szybko obsmażyć mięso czy upiec pizzę neapolitańską na grillu, u części osób budzi jednak wątpliwości i rodzi pytania o to, czy grillowanie jest zdrowe oraz, czy tak wysokie temperatury nie prowadzą do powstawania szkodliwych substancji w jedzeniu?
W tym miejscu należy więc podkreślić, że pojawienie się niektórych szkodliwych związków, takich jak heterocykliczne aminy (HCA) nie jest zjawiskiem charakterystycznym wyłącznie dla grillowania, lecz po prostu dla obróbki cieplnej mięsa. Proces ich powstawania rozpoczyna się już przy temperaturach około 150-180°C, czyli takich, które wykorzystywane są w popularnych metodach przygotowywania jedzenia (dania smażone na patelni, mięso pieczone w piekarniku). Im dłużej mięso poddawane jest bardzo wysokiej temperaturze i im mocniej ulega przypieczeniu, tym większa ilość tych związków będzie powstawać (bez względu na rodzaj obróbki).
Nieco inaczej sytuacja wygląda w przypadku wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA), nadtlenków lipidowych czy wolnych rodników. W przeciwieństwie do heterocyklicznych amin nie powstają one wewnątrz mięsa, lecz m.in. ze spalonego tłuszczu w bardzo wysokiej temperaturze. Może do tego dochodzić wtedy, gdy tłuszcz z mięsa trafia bezpośrednio na płomień palnika. W takich warunkach powstaje dym zawierający różne chemiczne związki rakotwórcze, które mogą osadzać się na powierzchni potraw.
W grillach gazowych Broil King konstrukcja urządzenia pomaga jednak lepiej kontrolować ten proces (zwłaszcza w porównaniu z urządzeniami na węgiel drzewny). System aromatyzerów Flav-R-Wave™ przechwytuje skapujący tłuszcz i soki z mięsa, dzięki czemu, zamiast się spalać, odparowują i wracają do potraw w postaci aromatycznego dymu otulającego potrawy.
Jak grillować zdrowiej i ograniczyć powstawanie szkodliwych substancji?
RADA 1: Wybieraj cieńsze i mniejsze kawałki mięsa. Przygotowuje się je szybciej, dzięki czemu nie trzeba długo trzymać ich na ruszcie, aby środek był odpowiednio dopieczony. Skrócenie czasu grillowania zmniejsza ryzyko zwęglenia powierzchni mięsa, a tym samym ogranicza powstawanie substancji rakotwórczych.
RADA 2: Aby grillować zdrowiej, marynuj mięso marynatami, w skład których wchodzą zioła takie jak tymianek czy rozmaryn, ponieważ znacznie obniżają one poziom HCA.
Precyzyjna kontrola temperatury w grillach Broil King
Jak wynika z powyższych informacji, niezwykle ważne jest, aby grillowane potrawy nie ulegały przypaleniu. Kluczową rolę odgrywa tu kontrola temperatury grillowania, która na grillach Broil King jest wyjątkowo prosta. Precyzyjną regulację ciepła umożliwiają pokrętła palników, dzięki którym można łatwo dopasować temperaturę do rodzaju przygotowywanego dania, a także sprawnie zarządzać strefami ciepła. Wbudowany w pokrywę termometr pozwala natomiast na bieżąco monitorować warunki panujące wewnątrz piekarnika grilla. Dodatkowo dobrze izolowana pokrywa oraz zamknięta konstrukcja dna piekarnika pomagają utrzymać stabilną temperaturę przez cały czas grillowania, ograniczając niekontrolowane wahania ciepła. W praktyce oznacza to większą kontrolę nad procesem przygotowywania potraw i mniejsze ryzyko ich przypalenia.
Danie z grilla gazowego - co zrobić, by było wartościowe?
Samo grillowanie nie sprawia automatycznie, że przygotowywane potrawy stają się niezdrowe. Potencjalnie szkodliwe substancje wydzielane są przecież podczas każdej obróbki cieplnej prowadzonej w wyższej temperaturze. Trudno więc demonizować grillowanie, a wręcz przeciwnie może ono być doskonałą okazją do kulinarnych eksperymentów i możliwością przygotowywania dań, które dobrze wpisują się w zasady zdrowego odżywiania. Co i w jaki sposób grillować, by więcej nie zastanawiać się, czy grillowanie jest zdrowe?
Grillowane warzywa - zdrowo i kolorowo na talerzu
Zdrowe grillowanie polega przede wszystkim na świadomym wyborze produktów i akcesoriów. Uczta na świeżym powietrzu nie powinna składać się jedynie z ciężkostrawnej karkówki, kiełbasy czy boczku, nawet jeśli są bardzo dobrej jakości. Sięgnij po grillowane warzywa. Plastry cukinii, bakłażana, kawałki papryki możesz ułożyć bezpośrednio na ruszcie. Warzywa takie jak szparagi czy pomidor z łatwością ugrillujesz na płycie żeliwnej lub planchy. Do grillowania warzyw świetnie sprawdzą się również kosze i brytfanny. Dzięki specjalnym otworom, zapewniającym obieg powietrza, soków i tłuszczów warzywa nie będą się gotowały, lecz ugrillują się dokładnie z każdej strony, zyskując chrupiącą skórkę. Korzystanie z dedykowanych akcesoriów do grillowania będzie zdrowszym rozwiązaniem niż przygotowywanie potraw na tackach aluminiowych. W znacznej temperaturze, zwłaszcza w kontakcie z kwaśnymi lub słonymi składnikami, aluminium może bowiem w niewielkich ilościach przenikać do żywności.
Grillując, nie zapominaj również o świeżej odsłonie warzyw. Grillowane żeberka, steki, wołowina czy drób doskonale smakować będą również z sałatką. W misce zmieszać możesz wszystko, na co masz ochotę: ogórki, cebula, pomidorki, bogate w antyoksydanty liście szpinaku, papryka, rzodkiewka. Nie zapominaj o zdrowych tłuszczach w postaci oliwy z oliwek. Zmieszana z cytryną i przyprawami (np. oregano) sprawdzi się jako doskonały dressing.
Ryby i owoce morza z grilla? - urozmaicone gotowanie w kuchni ogrodowej
Grille gazowe Broil King oraz kompatybilne z nimi akcesoria pozwalają na kulinarne eksperymenty i różnorodność. Odkryciem dla wielu osób stały się grillowane krewetki. Dobrze marynowane i nabite na szpikulce przygotowują się bardzo szybko, zachowując delikatną strukturę i wyjątkowy smak. Wystarczy kilka minut na rozgrzanym ruszcie, aby uzyskać aromatyczne danie, które świetnie sprawdzi się zarówno jako przystawka, jak i lekka kolacja.
Grill to również doskonałe miejsce do przygotowywania ryb, które zawierają wiele cennych składników odżywczych. Łosoś na desce cedrowej, dorada czy pstrąg z grilla mogą stać się zdrową alternatywą dla cięższych mięs, a przy tym doskonale komponują się z grillowanymi warzywami czy pieczywem z czosnkową nutą.
Włączenie takiego jedzenia do menu z grilla pozwala nie tylko urozmaicić potrawy przygotowywane w ogrodowej kuchni, ale także wzbogacić dietę o duże ilości wartościowego białka, kwasy tłuszczowe omega-3 oraz antyoksydanty, które wspierają prawidłowe funkcjonowanie organizmu.
Lekkie sosy i przyprawy zamiast ciężkich dodatków
Smak potraw z grilla można podkreślić sosami. Warto jednak unikać ciężkich sosów na bazie majonezu i śmietany, które znacząco zwiększają kaloryczność posiłku. Znacznie lepszym rozwiązaniem będą lekkie sosy przygotowane na bazie jogurtu naturalnego, oliwy z oliwek, czosnku, cytryny i świeżych ziół.
Mniej tłuszczu na talerzu - konstrukcja rusztu ma znaczenie
Kolejnym argumentem przemawiającym za tym, że grillowanie jest zdrowe, jest możliwość przyrządzania mięsa z mniejszą ilością tłuszczu. Większość grilli gazowych Broil King wyposażona jest w dwustronne ruszty. Stożkowa strona sprawdza się do szybkiego obsmażania mięsa, rynienkowa zaś do grillowania bardziej tłustych mięs takich jak np. kaczka. Nadmiar tłuszczu z mięsa spływa do rynienek i już z poziomu rusztu odparowuje, otulając grillujące się dania doskonałym aromatem.
W grillach z serii Baron™ oraz Crown™ ruszty można dodatkowo ustawić pod lekkim kątem, co jeszcze bardziej ułatwia odprowadzanie nadmiaru tłuszczu. Dzięki temu grillowane potrawy zachowują pełnię smaku, a przy tym są lżejsze i zdrowsze.
Czysty grill gazowy - pełnia smaku i aromatu bez niebezpiecznych substancji
Aby móc cieszyć się zdrowym grillowaniem konieczne jest regularne czyszczenie grilla gazowego. Pozostawione na ruszcie resztki jedzenia będą spalać się podczas kolejnego użycia, co negatywnie wpłynie na smak dań i będzie szkodliwe dla Twojego zdrowia. Na szczęście kolejną zaletą grilli gazowych Broil King jest ich łatwe czyszczenie. Urządzenia nie wymagają mocnego skrobania ani uporczywego szorowania, dzięki czemu utrzymanie ich w dobrej kondycji nie sprawia większego problemu. Regularne wypalenie i konserwacja rusztu, aromatyzerów i wnętrza grilla zapobiega gromadzeniu się resztek jedzenia i tłuszczu,dzięki czemu grill pozostaje czysty, a przygotowywane jedzenie smaczne i zdrowe.
Szczotki do czyszczenia grilla
Grillowanie wcale nie musi oznaczać mniej zdrowego jedzenia. Wiele procesów, które budzą obawy - takich jak powstawanie rakotwórczych węglowodorów aromatycznych zachodzi również podczas smażenia czy pieczenia. Kluczowe znaczenie ma więc sposób przygotowywania potraw: kontrola temperatury, unikanie przypalania mięsa oraz wybór wartościowych produktów. Dzięki temu dania z grilla mogą być smaczną i dobrze zbilansowaną częścią zdrowej diety.